Metropolis (1927)

Fütüristik bir distopya ortamında geçen film, sık rastlanan bir bilim kurgu temasını anlatır: kapitalist bir düzende işçiler ile işverenler arasında yaşanan sosyal krizi anlatmaktadır. Alman dışavurumcu sinema akımının bir örneği olan film aslında ekspresyonist olarak başlayıp daha ılımlı bir şekilde biter. Sürekli tekrarlanan “üreten eller ile planlayan beyin arasındaki aracı kalp olmalıdır” cümlesi Almanlara o dönemde korporatizmin ne kadar yakın göründüğünü anlatmaktadır. Film Naziler tarafından da oldukça beğenilmiş özellikle de “arabulucu” simgesi halkın farklı kesimleri arasında dengeyi sağlayacak olan devlet ile özdeşleştirilmiştir.

Değişen Dünyanın İnsanları / Fahrenheit 451 (1966)

https://www.youtube.com/watch?v=qRxWwSS2yKg

Kitapların tamamiyle yasaklandığı otoriter bir gelecekte itfaiyenin görevi artık yangın söndürmek değil gizli saklı okunan kitapların peşine düşmek, bulduklarını da yakarak imha etmektir. İnsanlar nesillerdir hiç kitap yüzü görmemişlerdir ve yazılı kültür tamamen ortadan yok olmuştur. Bu mizansen filmin jeneriğine de yansımıştır: Filmin açılışında oyuncuların ve teknik ekibin adları akan yazılar şeklinde değil de bir dış ses tarafından sözlü olarak verilir. Filmin (ve romanın) özgün adında geçen “Fahrenheit” İngilizce konuşulan bazı ülkelerde kullanılan bir sıcaklık ölçü birimidir ve 451 Fahrenheit, yaklaşık 233 Celsius derecesine karşılık gelir. Bu ısı derecesi, filmde kitapların tutuşmaya başladığı alt sınırı belirtmektedir.

2001: Bir Uzay Macerası / 2001: A Space Odyssey (1968)

Film insanın evrimi, teknoloji, yapay zeka tematik unsurlarını işler ve bilimsel gerçekliği, öncü görsel efektleri, provokatif belirsizliği ve bazı yorumculara göre içerdiği gerçeküstü betimleme, geleneksel anlatım teknikleri yerine sessizlik ve asgari düzeydeki karşılıklı konuşmaları ile ün yapmıştır.Gösterildiğinde aldığı çeşitli eleştirilere rağmen, günümüzde 2001: Bir Uzay Destanı eleştirmenler ve izleyiciler tarafından gelmiş geçmiş en iyi filmlerden biri kabul edilmektedir. Dört dalda Oscar’a aday oldu ve görsel efekt Oscar’ını kazandı. 1991 senesinde Amerika Birleşik Devletleri Kongre Kütüphanesi tarafından “kültürel, tarihi veya estetik açıdan önemli” addedilerek, ABD Ulusal Film Arşivi’ne alındı.

Yıldız Savaşları / Star Wars (1977-2005)

Luke Skywalker, “jedi” olmak ister ve amcası buna karşı çıkar. Şeytani bir imparatorun galaksiyi ele geçirebilecek güçte “Ölüm Yıldızı” denilen bir gemi yapar. Bu geminin planını ele geçiren Prenses Leia’nın biraraya getirdiği ekip, imparatora savaş açar ve dünyayı kurtarmaya çalışır.

Yaratık / Alien (1979)

Kargo gemisi Nostromo görevinden dönmekte iken geminin ana bilgisayarı “Anne” (Mother) yakındaki bir gezegenden bir sinyal alındığını ve 7 kişiden oluşan mürettebata orayı araştırma emrini verir. Gezegene 3 kişilik bir takım iner. Kane (John Hurt) garip yumurtalar keşfeder. İncelediği yumurtadan akrebimsi bir yaratık fırlar, Kane’in kaskını asitle yakar ve suratına yapışır. Lambert ve Dallas Kane’i geri getirirler ve Ripley’in karantina kurallarına uymak istediği için karşı çıkmasına rağmen Ash onları gemiye alır ve korkunç olay zinciri tetiklenmiş olur.

Bıçak Sırtı / Blade Runner (1982)

https://www.youtube.com/watch?v=xP4WvJaMfj8

Film, 2019 yılında Los Angeles şehrinde geçer. Tyrell Şirketi’nin ürettiği replicantlar (kopya) köle gibi çalıştırılmaktan bıkıp Dünya dışı bir gezegende isyan yapar. Bir uzay gemisine binip Dünya’ya gelirler. Sorun çıkaran replicantları bulup öldürmek için çalışan “Bıçak Koşucuları” adlı polis birimi, isyancı replicantları bulmak için Holden’ı görevlendirir. Holden, replicantları insanlardan ayırt etmeye yarayan Voight-Kampff testi ile onları bulmaya çalışır.

Yok Edici / The Terminator (1984)

https://www.youtube.com/watch?v=lHz95RYUbik

Çekildiği dönemden çok uzak bir gelecekte, 2029 yılında geçen fütüristik filmde yeryüzü artık robotlar tarafından kontrol edilen ve bu robotlara karşı savaş veren bir grup insanlık direnişçisinin yaşadığı bir gezegendir. Makineler sahip oldukları sınırsız gücü istedikleri gibi kullanmakta, sadece daha fazla güçlü olmanın peşindedirler. Bu nedenle akıllıca bir plan yapan makineler, geçmişi değiştirmeye karar verirler; böylece kendi istedikleri türde bir geleceğe sahip olabileceklerdir. İnsanlık direnişinin eski önderlerinden Sarah Connor’ı öldürmesi için tasarlanan Terminatör isimli android, kadını öldürerek, gelecekte insanlığın direniş önderi olacak oğlu John Connor’ın doğmasını da engellemek için geçmişe gönderilir.

Geleceğe Dönüş / Back to the Future (1985-1990)

Doktor Emmett Brown’un evine gelen Marty McFly, gitarını dev bir hoparlöre bağlar. Gitarının teline dokunduğunda hoparlörün büyüklüğünden kaynaklanan sesten dolayı geriye zıplar. Ardından telefon çalar. Arayan Dr. Emmett Brown’dur. Marty’ye geceleyin yanına gelmesini söyler. Okula geç kaldığını fark eden Marty, kaykayına binip okula gider. Müdürden azar işitip geç kağıdı alır. Grubuyla birlikte okulun müzik seçmelerine katılır. Ancak jüri üyeleri onları, müziklerinin çok gürültülü olduğu gerekçesiyle reddeder. Çıkışta sevgilisi Jennifer ile, babasının arabası ile dolaşacaklarını söyler. Evine gider. Arabayı ödünç alan Biff Tanen, (Thomas F. Wilson) Marty’nin babası George McFly’ın (Crispin Glover) arabası ile kaza yapmıştır. Marty buna çok sinirlenir. Uyanıp Dr. Brown’un yanına kamera ile giden Marty, Brown’un Delorean DMC-12 model bir arabadan zaman makinesi yaptığını görür. Zamanda yolculuk yapabilmesi için plütonyum gereken araba, saatte 88 mil hıza ulaşınca geçmişe veya geleceğe gider.

Sinek / The Fly (1986)

Seth, kendine güvenen, işine bağımlı ve kafayı bozmuş bir bilim insanıdır. Veronica ise bir maddeyi ışınlamak gibi planları, daha da tuhafı icatları, olan bu adamla röportaj yapmak isteyen bir gazetecidir. Veronice, Seth’in deneylerinden ilk sonuç alışına tanık olur. Seth kadının önünde kendisini bir noktadan bir diğerine ışınlamayı başarmıştır. Ancak deney esnasında tüpe giren bir sineğin varlığından kimse haberdar değildir. Seth, kısa bir süre sonra karmaşık başkalaşımının sonucu olarak sinek özellikleri edinmeye başlar. Bu kendi kimliğinden uzaklaşmasına sebep olacaktır.
1958 yapımı orijinal Sinek’in Cronenberg üslubuyla yeniden çevrimi olan The Fly, yönetmenin sinemasına dair her elementi bünyesinde barındırıyor.

12 Maymun / Twelve Monkeys (1995)

Ölümcül bir virüs tüm dünyayı tehdit etmektedir. 1996’da 5 milyar kişinin ölümüne neden olan bu virüs, 2035’te dünya nüfusunun yalnızca %1’ini hayatta bırakmıştır. Bu virüsün etkilerinden korunabilmek için insanlar yer altında koloniler kurarak yaşamaya başlar. Bu virüsün üstesinden gelebilmek için mahkûmlardan James Cole, zaman makinesiyle geçmişe gönderilir. Yanlışlıkla 1990 yılına gönderilen Cole, bilimadamları için virüs hakkında araştırma yaparken akıl hastanesine kapatılır. Daha sonra zaman yolculuğunu sürdüren Cole, akıl hastanesindeyken tanıştığı Psikiyatristi Dr. Kathryn Railly’yi içinde bulundukları duruma inandırmaya çalışır.

Gattaca (1997)

https://www.youtube.com/watch?v=ZppWok6SX88

21. yüzyılda Dünya’da genetik mühendisliği çok ilerlemiştir ve bilimsel olarak kusursuz insanlar yaratılmaya çalışılmaktadır. Özel görevler için yetiştirilen yeni süper insan ırkı yüzünden, normal yollardan dünyaya gelmiş insanlar işsiz kalmakta ve ikinci plana itilmektedir. Onlardan biri olan astronot adayı Vincent, Gattaca şirketinde ancak temizlikçi olarak iş bulabilecekken, komadaki bir atletin kan örneklerini ve kimliğini alarak iyi bir pozisyonda işe girer. Fakat şirkette işlenen bir cinayet, olayı araştıran dedektifin dikkatini Vincent’ın üzerinde yoğunlaştırmasına sebep olacaktır.

The Truman Şov / The Truman Show (1998)

Truman Burbank, kartpostalları aratmayacak güzellikte bir adada yaşamaktadır. Bir işi, evi ve çok sevdiği karısı vardır. Ancak truman dışında herkes bunun bir oyun olduğunu bilir. Trumanın yaşamı gerçek sandığı bu stüdyolarda tam otuz yıldır, aralıksız olarak ve reklam vermeden bu yaşamı 24 saat boyunca canlı olarak televizyonda yayınlanmaktadır.

Matrix  / The Matrix (1999-2003)

Saygın bir yazılım şirketinde çalışan Thomas Anderson (Keanu Reeves), gecelerini “Neo” adı altında program kırarak ve Matrix’i araştırarak geçirir. Esrarengiz şekilde Trinity ve Morpheus ile tanışan Neo, yaşadığı dünyanın aslında beyninde gerçekleşen bir simulasyon olduğu gerçeğini öğrendikten sonra oradan kurtarılır ve Morpheus’un önderliğindeki ekibe katılır. Neo gerçek dünyada ilk nefesini aldıktan sonra simulasyona tekrar girerek Matrix’in ne olduğunu kavrayacak ve kurtarılma nedenini öğrenerek gelişen olaylar çerçevesinde yeni kimliğini tanımaya çalışacaktır.

Yapay Zeka / Artificial Intelligence: AI (2001)

21. yüzyılın ortalarında bir mucit, kendi varlığından haberdar olan yeni bir tür bilgisayar geliştirir. Bu icadın temel amacı, kendini insan yerine koyarak, insanlığın ortak sorunlarına çözüm bulmasıdır. Bu tür yapay zeka çeşitli robotlara monte edilir. Bunlardan biri, bir çocuk formundadır. Ve özbilinç sahibi bu robot’un ismi David (Haley Joel Osment)’tir. David kendisini gerçek bir çocukmuş gibi kendisini evlatlık olarak alan zengin bir aileye verilir. Bu ailenin Martin isminde çocuğu ağır hastadır. Yaşaması şüphelidir. Bu yüzden aile acılarını biraz olsun dindirmek için sevgilerini David’e vermek isterler. Sonradan Martin iyileşir ve ailesinin yanına döner. Fakat Martin yapay zeka olan ve gerçek bir insana benzeyen robot David’i içten içe kıskanmaya ve varlığından rahatsız olmaya başlar. Martin’in yüzünden başından şansız bir olay geçen David aile ile sorunlar yaşar. Anne dediği Martin’in annesi Monica çok sevdiği David’i yok olması için geri götürdüğü üretildiği firma yerine onu bir ormana bırakır ve kaçar. David basit bir makineden daha fazla bir şey olup olamayacağını yani gerçek bir insan olup olamayacağını merak etmektedir.

Kelebek Etkisi / The Butterfly Effect (2004)

Evan Treborn doğuştan zihinsel sorunları olan bir çocuktur. Kötü olaylar yaşamış fakat gidip gelen hafızası yüzünden bu olayları tam olarak hatırlayamamaktadır. Zaman geçer, Evan artık bir yetişkin olur ve hafıza sorunu olmadan gayet normal bir yaşantı sürer. Bir gün küçüklüğünde sorunu çözmek için tuttuğu günlüklerden birini tesadüfen okur ve zamanda yolculuk yaparak yarım anılarının hatırlayamadığı karanlık kısmına döner. O anda değiştirdiği olaylar bulunduğu zamandaki yaşantısını etkileyecek ve geri döndüğünde kimsenin zarar görmediği normal bir hayat için mücadele verecektir.

Dünyalı / The Man from Earth (2007)

Üniversitede başarılı bir tarih profesörü olan John Oldman (David Lee Smith) ortada hiçbir neden yokken aniden istifa edip gitmeye hazırlanırken, veda etmek için evine gelen meslektaşları ondan bir açıklama yapmasını isterler. Önceleri suskun kalan Oldman büyük ısrar ve baskılar karşısında arkadaşlarına hikâyesini anlatmaya başladığında bir tarih öyküsü dinlediğini zanneden arkadaşlarının görüşü tarihi anlatmaktaki başarısı konusunda takdir toplar. Bunun nasıl olduğunu soran arkadaşlarına okumak için bol vakti olduğunu söyler. Arkadaşları soruları derinleştirip bu zamanın sırrı konusunda ısrarcı davrandıklarında John ikna olur ve sırrını açıklamaya karar verir.

Avatar (2009)

Filmin hikâyesi 22. yüzyılda, Pandora adlı bir uyduda geçer. Bir gaz devinin yörüngesinde dönen Pandora, 3-4 metre uzunluğunda, mavi insansı görünümlü, kabile kültürünü benimsemiş, saldırıya uğramadıkları sürece barışçıl olan Na’vi halkına ev sahipliği yapmaktadır. İnsanlar, Pandora’nın havasını soluyamadıkları için, sinirsel bağlantı aracılığıyla kontrol edilebilen insan ve Na’vi karışımı Avatarlar üretirler. Felç olan Deniz Piyadeleri mensubu Jake Sully (Sam Worthington), bir Avatar olarak Pandora’da yaşamaya gönüllü olur. Bir Na’vi prensesine aşık olan Sully, kendisini Pandora’yı gün geçtikçe tüketen insan ordusu ile Na’vi halkının arasındaki çatışmanın ortasında bulur.

 

Başlangıç / Inception (2010)

Dom Cobb (Leonardo DiCaprio) çok yetenekli bir hırsızdır. Uzmanlık alanı, zihnin en savunmasız olduğu rüya görme anında, bilinçaltının derinliklerindeki değerli sırları çekip çıkarmak ve onları çalmaktır. Cobb’un bu ender mahareti, onu kurumsal casusluğun tehlikeli yeni dünyasında aranan bir oyuncu yapmıştır. Ancak, aynı zamanda bu durum onu uluslararası bir kaçak yapmış ve sevdiği her şeye mal olmuştur.

Yerçekimi / Gravity (2013)

Dr. Ryan Stone (Sandra Bullock), Explorer uzay mekiğiyle birlikte ilk kez uzay görevine çıkan bir mühendistir. Seferdeki son görevi, deneyimli astronot Matt Kowalski (George Clooney) ve Shariff Dasari (Paul Sharma) ile birlikte, hasar gören Hubble Uzay Teleskobu’nu onarmaktır. Kowalski, giydiği itici ünite sayesinde teleskop çevresinde dolaşarak operasyonu gözlemler. Yaptıkları bu son uzay yürüyüşü sırasında, iletişimde oldukları Houston’daki kontrol merkezinden Rusların gönderdiği bir roketle kendi uydularını imha ettiğini, oluşan uzay enkazının zincirleme tepkimeler sonucunda büyüyerek, bulundukları bölgeye doğru geldiğini öğrenip; görevi acilen iptal edip, oradan ayrılmaları doğrultusunda emir alırlar. Houston ile iletişimlerinin kesilmesinden kısa bir süre sonra enkaz bulundukları bölgeye ulaşarak Dasari’nin ölümüne ve Explorer’ın paramparça olmasına sebep olur. Stone ile Kowalski bu olaydan sağ olarak kurtulmuş; ancak Stone, Kowalski’den uzaklaşarak uzay boşluğuna doğru savrulmuştur.

Yıldızlararsı / Intersellar (2014)

Teknik bilgisi ve becerisi yüksek olan Cooper, geniş mısır tarlalarında çiftçilik yaparak geçinmektedir; amacı iki çocuğuna güvenli bir hayat sunmaktır. Onlarla yaşayan Büyükbaba Donald çocuklara göz kulak olurken, henüz 10 yaşındaki kızı Murph şaşırtıcı bir zekaya sahiptir. Geçmişte bıraktığı biliminsanı kariyerini özleyen Cooper’un karşısına bir gün beklenmedik bir teklif çıkar ve ailesinin, dahası insanlığın güvenliği için zorlu bir karar alması gerekir.